Histamin İntoleransı Nedir? Belirtileri, Tanısı ve Tedavisi

Histamin İntoleransı, yıkılamayan bu maddenin kanda artmasıyla; baş ağrısı, sindirim ve cilt sorunları ile alerji benzeri belirtiler oluşturan durumdur.

Histamin İntoleransı Nedir?

Histamin normal şartlarda vücudumuzda olan; bağışıklık sistemi, nörolojik sistem ve sindirim sisteminde fonksiyonları olan bir bileşiktir. Normal seviyelerde üretilir ve histamini parçalayan enzimler tarafından yıkıma uğrar. Eğer vücutta fazla üretilirse, gıdalarla yüksek miktarda alınırsa yada parçalayıcı enzim eksikliğine bağlı olarak yıkılamaz ve buna bağlı kanda yüksek seviyelere çıkarsa bu duruma histamin intoleransı denilmektedir.

Histamin İntoleransı Nedenleri

Birçok sebep histamin intoleransına neden olabilir. Histaminin fazla üretilmesi, fazla salgılanması ve yeterli miktarda parçalanmaması olabilir. Çoğunlukla da birkaç farklı neden aynı hastada saptanabilir.

Histamin İntoleransı Başlıca Nedenleri

• Histamini parçalayan ana enzim olan DAO (diamin oksidaz) eksikliğidir. Bu enzim aktivitesi azsa histamin parçalanamaz ve semptomlar oluşur.
• DAO enziminin ana üretim kaynağı bağırsaklardır. Kronik inflamasyonla giden bağırsak hastalıklarında (ülseratif kolit, crohn hastalığı, çölyak hastalığı vb.) enzim eksikliği oluşabilir.
• Histamin salgılanmasını arttıran stres ve alerji gibi durumlar.
• Bazı ilaçlar (NSAİD, anti depresif ilaçlar, bazı antibiyotikler, orak kontraseptif ilaçlar).
• Yoğun alkol alınması.
• Histamin açısından yüksek gıdaların tüketimi (domates, patlıcan, işlenmiş gıdalar, paketli gıdalar, ısıtılıp tekrar pişirilen gıdalar, fermente gıdalar).

Histamin İntoleransı Belirtileri

Birçok belirti oluşabilir. En sık karşılaşılan belirtiler sindirim sisteminde oluşan bulgulardır; şişkinlik, gaz, karın ağrısı, bulantı hissi, ishal ve kabızlık.

Bağ ağrısı, baş dönmesi, konsantre olamama, burun tıkanıklığı, hapşırık, ciltte kızarıklık, kaşıntı, nefes darlığı, halsizlik, düzensiz regl görme gibi belirtiler de olabilir. Bu belirtiler daha çok histaminden zengin gıdaların tüketilmesi sonucu ortaya çıkar.

Histamin İntoleransı Tanısı

Öncelikle hastanın detaylı anamnezi alınmalıdır. Histamin intoleransı belirtileri olan hastalarda DAO (diamin oksidaz) enzim düzeyi ve kan histamin seviyeleri bakılmalıdır. Bu değerlerdeki anlamlı değişiklikler tanı açısından çok yardımcı olmaktadır.

Tanıyı destekleyen diğer konu da histamin içeren gıdaların diyetten çıkarıldığı eliminasyon diyeti uygulanmasıdır. 1 ay boyunca düşük histamin içeren gıdalar verilir. Şikayetleri azalması tanıyı destekler. Ayırıcı tanıda gıda intoleransları, çölyak hastalığı ve İBS gibi durumlar göz önünde bulundurulmalıdır.

Histamin İntoleransı Tedavisi

Tedavide öncelikle histamin içeriği yoğun gıdalardan kaçınmak gereklidir. Düşük histamin diyetinde; şarküteri ürünleri (sucuk, salam, sosis vb.), alkol (özellikle mayalı alkoller olan şarap ve bira), beklemiş ve yeniden ısıtılmış gıdalar, fermente besinler kısıtlanmalıdır. Daha çok taze sebze meyve ve yeni pişirilmiş gıdalar tüketilmelidir.

Diyetin yanı sıra DAO enzim preperatları tedaviye eklenebilir. Öğünlerden önce alınacak 0,3 mg DAO enzimi şikâyetleri azaltmakta faydalı olacaktır.

Bağırsak mikrobiyotasını dengelemek için prebiyotik ve probiyotik kullanımı da çok önemlidir. Ayrıca şikayetleri fazla olan hastalarda antialerjik tedaviler kullanılabilir (Antihistaminik, mast hücre stabilizatörleri, steroid vb.)