Gaita Nakli Nedir? Kullanım Alanları? Nasıl Yapılır?

Gaita Nakli (Fekal Transplantasyon) sağlıklı bağırsak florasının hastaya aktarılmasıyla mikrobiyota dengesinin yeniden sağlanmasıdır.

Gaita Nakli Nedir?

Vücudumuzda 100-150 trilyon, çoğu bakterilerden oluşmuş mikroorganizma mevcuttur. Bunun ciddi bir kısmi kalın bağırsaklarda bulunur. Bu bakterilerin bir kısmi iyi bir kısmı da kötü olarak değerlendirilen bakterilerdir. Bunlar bir denge içinde bağırsakta yaşarlar. Bu dengenin bozulmasına disbiyozis denir. Disbiyozis geliştiğinde birçok hastalık ortaya çıkmaktadır. 

Gaita nakli bozulmuş olan bağırsak mikrobiyotasının düzeltilmesine yarayan mikrobiyota temelli bir tedavidir. Son dönemlerde yıldızı parlayan bu tedavinin çok önceki yıllarda değişik metotlarla yapıldığını görmekteyiz. 

Gaita Nakli Kullanım Alanları

Başlıca bağırsak hastalıklarında kullanılır. Öncelikle disbiyozis dediğimiz bağırsak mikrobiyotasının düzeltilmesinde işe yarar. 

Gaita Nakli'nin Öncelikli Kullandığı Hastalıklar:

• Ülseratif Kolit, 
• Crohn Hastalığı, 
• Kronik Kabızlık, 
• İshal gibi hastalıklar yer almaktadır. 

Amerikan gıda ve ilaç dairesi (FDA) clostridium difficile denilen antibiyotiklere bağlı oluşan ishal durumunda gaita nakline onay vermiştir. Diğer endikasyonlar halihazırda üzerinde çalışmalar yapılan ve olumlu sonuçlar elde edilen hastalıklardır.

Gaita Nakli'nin Nadiren Kullanıldığı Hastalıklar:

• Multiple Skleroz (MS), 
• Otizm, 
• Diyabet, 
• Obezite,
• Romatizmal hastalıklardır.

Gaita Nakli Nasıl Yapılır?

Sağlıklı bir vericiden (donör) alınan gaita çeşitli işlemlerden geçirilerek, dışkıdaki posa, gıda artıkları ve diğer maddelerden arındırılarak sadece mikrobiyota kısmı elde edilir. Bu bir süspansiyon haline getirilir. 

Hastalıklı alanın durumu ve hastalığa göre ya endoskopi yoluyla ince bağırsaklara ya da çoğunlukla olduğu gibi kolonoskopi marifetiyle kalın bağırsakların en uç noktası olan çekuma veya terminal ileuma bırakılır. Bu fekal transplant materyalinin bağırsakta yeniden bir mikrobiyota oluşturması ve dengenin tekrardan sağlanması amaçlanmaktadır.

Gaita Nakli İşlem Süreci?

• Hastaya hangi yol ile gaita nakli uygulanacaksa onun hazırlığı yapılır.
• Temel olarak işlemden önce bağırsak temizliği ve işlem günü 8 saatlik açlık olmalıdır.
• Fekal transplant materyali çoğunlukla kolonoskopi marifetiyle çekum ya da terminal ileuma bırakılır. 
• İşlem süresi yaklaşık 30 dakikadır. 
• İşlem sonrası hasta 2-3 saat dinlendirilir sonrasında taburcu edilir. 
• İşlem sonrasında hafif gıdalar alıp dinlenmesi önerilir.

Gaita Nakli Başarı Oranları

Hastalığın durumuna ve şiddetine göre başarı oranları değişir. Ülseratif kolit tedavisinde uyguladığımız ve yayınlanan çalışmamızda %33 tam iyileşme, %33 kısmi iyileşme %33 ise tedaviye cevapsızlık gözlenmiştir. Yani toplamda 3 hastanın 2’sinde olumlu yanıt alınmıştır.

Gaita Nakli Riskleri

Riskler çok düşük seviyede olmakla birlikte ana olarak 2’ye ayrılır. 

1. İşlem ile İlgili Riskler: Kolonoskopide olabilecek olan risklerdir. Bunlar kanama, delinme gibi mekanik risklerdir. Bunlar endoskopistin tecrübesine göre çok düşük kabul edilebilecek risklerdir. 
2. Gaita Nakline Bağlı Riskler: En önemli durum enfeksiyonlardır. Fakat donör seçimi düzgün titiz yapıldıysa bu risk te çok düşüktür.