Gastroenteroloji Nedir? Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Gastroenteroloji, yemek borusu, mide, bağırsak, karaciğer, safra kesesi ve pankreas hastalıklarının tanı ve tedavisiyle ilgilenen tıp dalıdır.

Gastroenteroloji Nedir?

Gastroenteroloji tüm sindirim sistemi hastalıkları ile ilgili bir tıp branşıdır. Yemek borusu, mide, ince / kalın bağırsak, safra kesesi, safra yolları, karaciğer, dalak ve pankreas hastalıkları ana alanlarıdır. Asıl adı gastroenterohepatolojidir. Latincede gastro mide, entero bağırsaklar ve hepatoloji ise karaciğer anlamına gelmektedir.

Gastroenteroloji Neye Bakar?

Sindirim sistemindeki hastalıklarının tanı ve tedavisi ile ilgilenir. Sindirim sistemi denildiğinde ağızdan başlayıp, yemek borusu, mide ve ince kalın bağırsakla sonlanan sistem anlaşılmalıdır. Ayrıca bu sitemin tamamlayıcı organları olan karaciğer, safra kesesi, pankreas ve dalakta gastroenterolojinin alanına girer.

Gastroenteroloji Hangi Hastalıklara Bakar?

Gastrointestinal sistem (GİS) hastalıklarını inceler. 

Özofagus (Yemek Borusu) Hastalıkları:

• Gastroözofageal Reflü
• Akalazya
• Motilite Bozuklukları
• Eozinofilik Özofajit
• Kandida Özofajit
• Özofagus Kanseri
• Barret Özofagus
• Özofagus Varisleri

Mide Hastalıkları:

• Dispepsi (Hazımsızlık)
• Gastrit
  • Atrofik Gastrit
  • Alkalen Reflü Gastrit
• Helikobakter Pilori
• İntestinal Metaplazi
• GİST (Gastrointestinal Stromal Tümör)
• NET (Nöroendokrin Tümör)
• Displazi
• Mide Ülseri
• Atonik Mide
• Mide Kanseri
• Bulantı / Kusma

İnce ve Kalın Bağırsak (Kolon) Hastalıkları:

• Ülseratif Kolit
• Crohn Hastalığı
• Mikrobiyota
• Disbiyozis
• Geçirgen Bağırsak Sendromu
• Mikroskobik Kolit
• İrritabl Bağırsak Sendromu
• Divertikülit
• Çölyak Hastalığı
• Kronik Kabızlık
• Kronik İshal
• SİBO
• Gıda İntoleransı
• Histamin İntoleransı
• Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF)
• Divertiküller
• Volvulus
• Kısa Bağırsak Sendromu
• Kolon Kanseri
• Kolon Polipleri
• Anorektal Hastalıklar

Karaciğer Hastalıkları:

• Hepatitler (Hepatit A, B, C, D, E)
• Otoimmün Hepatit
• Siroz
• Karaciğer Yağlanması
• Hemanjiom
• Karaciğer Kistleri
• Fokal Nodüler Hiperplazi (FNH)
• Steatohepatit
• MASH (Metabolik Associated Steatohepatit)
• Karaciğer Enzim Yüksekliği
• Sarılık
• Alkole Bağlı Karaciğer Hastalığı
• Hemakromatozis
• Wilson Hastalığı
• Primer Biliyer Kolanjit
• Portal Hipertansiyon
• Spontan Bakteriyel Peritonit
• Asit
• Hepatik Ensefalopati
• Karaciğer Kistik Hastalıkları

Pankreas Hastalıkları:

• Akut Pankreatit
• Kronik Pankreatit
• Otoimmün Pankreatit
• Pankreas Kistleri
• Pankreas Kanseri

Safra Yolları ve Kesesi Hastalıkları:

• Safra Kesesi Taşı
• Safra Yolu Taşı
• Kolanjit
• Primer Sklerozan Kolanjit
• Safra Yolu Tümörü

Dalak Hastalıkları:

• Dalak Hemanjiom
• Aksesuar Dalak
• Dalak Büyümesi (Splenomegali)
• Dalak Tümörleri

Gastroenteroloji Hastalıkları Belirtileri

Genel belirtilerin yanısıra tutulan organın fonksiyonlarına göre de belirtiler oluşabilir.

En Sık Gözlenen Gastroenteroloji Hastalıkları Belirtiler:

• Karın Ağrısı
• İshal
• Kabızlık
• Bulantı
• Kusma
• Rektal Kanama
• Ağrılı Dışkılama
• Mide Yanması
• Ağıza Acı Su Gelmesi
• Sırta Vuran Ağrı
• Göğüste Yanma Hissi
• Ağız Kokusu
• Kilo Kaybı
• İştahsızlık
• Halsizlik

Gastroenteroloji Hastalıkların Teşhisi

Hasta ile görüşme ve alınan anamnez-tıbbi öykü teşhis koymada ilk ve en önemli basamaktır. Hastaya vakit ayırmak ve hastanın hikayesini detaylı dinlemek teşhis koymayı kolaşlaştırır. Sonrasında yapılacak fizik muayene çok önemlidir.

Gastroenteroloji Tanı Metodları:

• Kolonoskopi
• Endoskopi
  • Kapsül Endoskopi
• Kan, İdrar ve Gaita Tetkikleri
• X-Ray
• Ultrasonografi
• Bilgisayarlı Tomografi (BT)
• Manyetik Rezonans (MR)
• Gastroskopi

Gastroenteroloji Muayenesi

Fizik muayene çok önemlidir. Yukardan aşağıya değerlendirmek gerekirse; göz diplerinden kansızlık bakılabilir, ağız içi yara olması önemlidir, dil ve diş problemleri reflü açısından kıymetlidir. Karın muayenesinde safra kesesi, karaciğer, bağırsaklar değerlendirilebilir. Bağırsak haraketleri ve gaz net bir şekilde saptanabilir. Rektal muayene hemoroid, anal fissür ve rektum tümörlerinin tespitinde önemlidir.

Gastroenteroloji İşlemleri

Başlıca endoskopi, kolonoskopi, ERCP ve EUS (Endosonografi)'dir. Bu işlemlerle mide bağırsak ve safra yolları / kesesi hastalıklarının tanı ve tedavisi rahatlıkla yapılabilir. Ayrıca mikrobiyota bazlı bir tedavi olan Gaita Nakli (Fekal Transplantasyon) özellikli bir tedavi olarak yer almaktadır. Sindirim siteminde kolaylıkla ulaşılamayan alanların görüntülenmesinde ise Kapsül Endoskopi sıklıkla başvurulan yöntemlerdendir.